Kleksa

Język angielski 2027 · egzamin ósmoklasisty · matura, poziom podstawowy · matura, poziom rozszerzony

Present Continuous i Present Simple: budowa, użycie, różnice

Informator CKE wymienia Present Continuous wśród czasów egzaminu ósmoklasisty i matury, a przy czasownikach odróżnia stany od czynności. Zobaczysz tu, jak zbudować zdanie z am, is i are, jak pisać formę -ing, kiedy czas ciągły opisuje przyszłość i które czasowniki w nim nie występują.

  • Egzamin ósmoklasisty: w 1 z 4 sesji – 2023 (zadanie 6.1).
  • Matura, poziom podstawowy: w latach 2023–2026 bez osobnego zadania.
  • Matura, poziom rozszerzony: w latach 2023–2026 bez osobnego zadania.

Zasada

najważniejsze w kilku zdaniach
  • Present Continuous opisuje czynność, która trwa w chwili mówienia albo w tych dniach: The baby is sleeping. My cousin is staying with us this week. Pomagają słowa now, at the moment, today, these days oraz wykrzyknienia Look! i Listen!
  • Budowa: am, is albo are + forma -ing. Przeczenie to not po be: She isn’t reading. Pytanie powstaje przez przestawienie: Is she reading? Krótka odpowiedź powtarza be: Yes, she is. albo No, she isn’t.
  • Zwróć uwagę na pisownię formy -ing. Przy -e bez wymawianego e opuszczasz je (make – making). Jednozgłoskowy czasownik zakończony jedną samogłoską i spółgłoską podwaja tę spółgłoskę (run – running). Zakończenie -ie zmienia się w -ying (lie – lying). W brytyjskim angielskim travel daje travelling.
  • Present Continuous odnosi się też do przyszłości, gdy plan jest uzgodniony i podany z określeniem czasu: We are visiting our grandparents on Sunday. To inny sens niż rozkład z Present Simple, który dotyczy stałych godzin.
  • Informator odróżnia czasowniki wyrażające stany od tych, które wyrażają czynności. Czasowniki stanu (know, like, want, believe, understand) stoją w czasie prostym: I don’t understand this exercise. Niektóre mają dwa znaczenia: I think it is great (opinia) i I am thinking about the exam (czynność).
  • Na poziomie rozszerzonym informator pokazuje też Present Continuous z always jako wyrażenie irytacji: He is always losing his keys. Mówi to nie o zwyczaju, ale o powtarzanej czynności, która przeszkadza.

Egzamin ósmoklasisty z angielskiego trwa 110 minut. Gramatykę sprawdza część „Znajomość środków językowych” (ok. 15–20 % wyniku), reakcje – część „Znajomość funkcji językowych” (ok. 15–20 %).

Matura z angielskiego na poziomie podstawowym trwa 120 minut; zadania na środki językowe dają 22 % wyniku.

Na poziomie rozszerzonym (150 minut) – 23 %: zadania z lukami, transformacje, słowotwórstwo, tłumaczenie fragmentów zdań.

Budowa

Twierdzenie, przeczenie, pytanie i krótka odpowiedź (read)
ZdanieIhe / she / itwe / you / they
twierdzenieI am reading.He is reading.They are reading.
przeczenieI’m not reading.She isn’t reading.We aren’t reading.
pytanieAm I reading?Is he reading?Are you reading?
krótka odpowiedźYes, I am.No, she isn’t.Yes, we are.
Pisownia formy -ing
RegułaPodstawaForma -ing
większość czasownikówworkworking
-e: opuszczasz -emakemaking
jedna samogłoska + spółgłoska: podwajaszrunrunning
-ie: zmieniasz na -yinglielying
-y zostajestudystudying
brytyjskie podwojenie -ltraveltravelling
Present Simple a Present Continuous
ZnaczeniePresent SimplePresent Continuous
stały zwyczaj / chwilowa sytuacjaEwa cycles to school.Ewa is cycling to school this week.
fakt / to, co dzieje się terazThe river flows into the sea.The river is flowing fast today.
rozkład / uzgodniony planThe train leaves at six.We are leaving at six.
opinia / czynność myśleniaI think this song is great.I am thinking about the next test.

Przykłady

z tłumaczeniem

Czynność w chwili mówienia

  • Be quiet! The baby is sleeping.

    Cicho! Dziecko śpi.

    Dzieje się teraz, więc czas ciągły.

  • What are you doing? – I’m writing a message to Ola.

    – Co robisz? – Piszę wiadomość do Oli.

    Pytanie i odpowiedź w Present Continuous.

  • It isn’t raining now, so we can go out.

    Teraz nie pada, więc możemy wyjść.

    Przeczenie: isn’t + forma -ing.

Sytuacja chwilowa, w tych dniach

  • My cousin is staying with us this week.

    Mój kuzyn mieszka u nas w tym tygodniu.

    Sytuacja jest tymczasowa.

  • Prices are going up these days.

    Ceny rosną w ostatnim czasie.

    Zmiana w toku, these days.

  • I’m learning to swim this summer.

    Tego lata uczę się pływać.

    Czynność trwa w pewnym okresie, nie w jednej chwili.

Uzgodnione plany

  • We are visiting our grandparents on Sunday.

    W niedzielę odwiedzamy dziadków.

    Plan uzgodniony i z podanym czasem.

  • Is Tom coming to the party tonight?

    Czy Tom przyjdzie dziś wieczorem na przyjęcie?

    Pytanie o plan: Is + podmiot + forma -ing.

Stan czy czynność

  • I don’t understand this exercise.

    Nie rozumiem tego zadania.

    understand to stan, więc nie I’m not understanding.

  • I think this song is great.

    Uważam, że ta piosenka jest świetna.

    think jako opinia stoi w czasie prostym.

  • I’m thinking about the next exam.

    Myślę o następnym egzaminie.

    think jako czynność dopuszcza czas ciągły.

Pisownia formy -ing

  • Mia is making a cake.

    Mia robi ciasto.

    make → making, bez -e.

  • The dog is running in the park.

    Pies biega po parku.

    run → running, podwojone -n.

  • They are sitting on the bench.

    Siedzą na ławce.

    sit → sitting, podwojone -t.

Słowa-sygnały

now, right now
teraz, w tej chwili
at the moment
w tej chwili
today, this week
dzisiaj, w tym tygodniu
these days
ostatnio, w tych czasach
Look! Listen!
Patrz! Słuchaj!
tonight, on Sunday (z planem)
dziś wieczorem, w niedzielę
always (irytacja)
ciągle, bez przerwy

Nie myl z…

  • I live in Poznań.
  • I am living in Poznań for now.

Pierwsze zdanie opisuje stałą sytuację: to mój dom (Present Simple). Drugie podkreśla, że mieszkam tam tymczasowo (Present Continuous).

Zobacz stronę: Present Simple

Zadanie z egzaminu ósmoklasisty

źródło: CKE
Prawdziwe zadanie z arkusza CKE, słowo w słowo, z tekstem, który czyta. Rozwiąż je, zanim zajrzysz do wyjaśnienia.
Zadanie z arkusza CKEegzamin ósmoklasisty

Egzamin ósmoklasisty 2023, zadanie 6.1

Zadanie 6.1. (0–1)

Uzupełnij dialogi 6.1.–6.2. Wpisz w każdą lukę brakujący fragment wypowiedzi, tak aby otrzymać spójne i logiczne teksty. Wykorzystaj wyrazy podane w nawiasie, ale nie zmieniaj ich formy. Luki należy uzupełnić w języku angielskim. Uwaga! W każdą lukę możesz wpisać maksymalnie cztery wyrazy, wliczając w to wyraz już podany.
6.1. X: Why (waiting) here? The meeting is in another room. Y: Oh, I didn’t know. Thanks.

Źródło: CKE, egzamin ósmoklasisty 2023, język angielski, arkusz OJAP-⁠100-⁠2305, zadanie 6.1 · Arkusz na stronie CKE

Sprawdź się

sprawdzisz od razu
Zaznacz lub wpisz odpowiedź i sprawdź ją od razu: pod zadaniem zobaczysz wyjaśnienie. Jak ocenia CKE: za każdą poprawną odpowiedź – 1 punkt. W zadaniach otwartych liczy się pełna poprawność ortograficzna i gramatyczna, a forma skrócona (np. don’t) to jeden wyraz.
zadanie Kleksy

Zadanie 1. (0–1)

Wybierz poprawne uzupełnienie luki. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C. Please don’t shout! My little sister …… a nap.

Zadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.

zadanie Kleksy

Zadanie 2. (0–1)

Wybierz poprawne uzupełnienie luki. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C. X: Where is Mia? Y: She …… a poster in her room at the moment.

Zadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.

zadanie Kleksy

Zadanie 3. (0–1)

Przeczytaj opis sytuacji. Wybierz właściwą reakcję. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C. Dzwoni koleżanka i pyta, co robisz. Chcesz powiedzieć, że właśnie odrabiasz lekcje. Co powiesz?

Zadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.

zadanie Kleksy

Zadanie 4. (0–1)

Przetłumacz na język angielski fragment podany w nawiasie, tak aby otrzymać zdanie logiczne i gramatycznie poprawne. W lukę możesz wpisać maksymalnie cztery wyrazy. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna.
Right now my brother (nie słucha) me – he is looking at his phone.

Zadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.

Więcej zadań: rozwiąż za darmo cały arkusz CKE z maja 2026 roku

Częste pomyłki

tu najłatwiej stracić punkt
  • Pomijasz czasownik be: She watching TV. Forma -ing sama nie tworzy czasu. Potrzebujesz am, is albo are: She is watching TV.
  • Używasz Present Simple tam, gdzie polskie „teraz” wymaga czasu ciągłego: Look! It rains. Przy Look! i now stawiasz Present Continuous: Look! It is raining.
  • Dodajesz formę -ing do czasownika stanu: I am wanting a new bike. She is knowing the answer. Czasowniki want i know stoją w czasie prostym: I want, she knows.
  • Piszesz formę -ing bez zmian w pisowni: runing, makeing, lieing. Poprawnie: running, making, lying.
  • Mylisz rozkład z planem: The train is leaving at 6.15 every morning. Stały rozkład podaje Present Simple: The train leaves at 6.15 every morning. Czas ciągły zostaw dla tego, co ustaliłeś: I’m playing tennis with Kuba on Saturday.

Zapamiętaj

  • Present Continuous: am / is / are + forma -ing.
  • Używasz go dla czynności w trakcie (now, at the moment), sytuacji chwilowych i uzgodnionych planów.
  • Czasowniki stanu (know, like, want, understand) nie mają formy ciągłej.
  • Pisownia -ing: make – making, run – running, lie – lying.
  • Present Simple = zwyczaj i fakt; Present Continuous = to, co dzieje się teraz lub w tych dniach.

Pytania i odpowiedzi

  1. 1.Kiedy używa się Present Continuous?+
    Odp.:Gdy czynność trwa w chwili mówienia (The baby is sleeping), w pewnym okresie wokół teraźniejszości (I’m learning to swim this summer) albo gdy mówisz o uzgodnionym planie na przyszłość (We are visiting our grandparents on Sunday). Pomagają słowa now, at the moment, this week i these days.
  2. 2.Jak zbudować pytanie i przeczenie w Present Continuous?+
    Odp.:Pytanie zaczynasz od formy be, po niej podmiot i forma -ing: Are you listening? Przeczenie tworzysz z not po be: They aren’t listening. Czasownika pomocniczego do w tym czasie nie używasz, bo funkcję pomocniczą pełni już be.
  3. 3.Jak pisać formę -ing?+
    Odp.:W większości przypadków dodajesz -ing do podstawy: working. Jeśli czasownik kończy się na -e, opuszczasz je: making. Przy krótkim czasowniku zakończonym jedną samogłoską i spółgłoską podwajasz ostatnią spółgłoskę: running, sitting. Zakończenie -ie zmienia się w -ying: lying.
  4. 4.Które czasowniki nie występują w czasie ciągłym?+
    Odp.:Czasowniki wyrażające stany, jak know, understand, like, want, believe, opisują to, co jest, a nie to, co się dzieje, więc stoją w czasie prostym. Kilka z nich ma też znaczenie czynności, na przykład think about albo have lunch, i wtedy czas ciągły jest możliwy.
  5. 5.Czym Present Continuous różni się od Present Simple w odniesieniu do przyszłości?+
    Odp.:Present Continuous mówi o planie już ustalonym (umówione spotkanie, kupione bilety), zwykle z terminem: I am meeting Ola at five. Present Simple dotyczy rozkładów i harmonogramów: The bus leaves at five. Gdy to umówiony plan, wybierz Present Continuous, gdy to stały program, Present Simple.
  6. 6.Co znaczy always w Present Continuous?+
    Odp.:W połączeniu z Present Continuous always nie oznacza, że coś dzieje się bez wyjątku, tylko że irytuje cię to powtarzanie: He is always losing his keys. Zwykły zwyczaj opisujesz Present Simple: He always loses his keys brzmi jak neutralna obserwacja.

Zobacz też

Cała gramatyka angielska tego poziomu

Źródła

Serwis nie jest związany z Centralną Komisją Egzaminacyjną. Zadania oznaczone „CKE” pochodzą z arkuszy CKE; objaśnienia do nich i pozostałe zadania na stronie napisaliśmy sami.

Strona sprawdzona 31 października 2026.

Zadanie ostatnie.

Rozwiąż za darmo cały arkusz CKE z egzaminu ósmoklasisty z angielskiego z maja 2026 roku – 110 minut, jak na egzaminie, z oryginalnymi nagraniami. Po oddaniu zobaczysz wynik i to, w której części tracisz punkty.