Matura 2026, geografia (poziom rozszerzony), zadanie 28.1
Zadanie 28.1. (0–2 pkt)
Rudy uranu wydobywane w kopalniach północnego Nigru – położonego w strefie Sahelu – eksportuje się do Francji wyłącznie samolotami transportowymi. Wyjaśnij, dlaczego rudy uranu są dostarczane z Nigru do Francji transportem lotniczym. Odnieś się do warunków środowiska geograficznego Nigru i do dwóch cech transportu lotniczego. Argument odnoszący się do warunków środowiska geograficznego Nigru: … Argumenty odnoszące się do cech transportu lotniczego: …Źródło: CKE, egzamin maturalny 2026, geografia, poziom rozszerzony (arkusz MGEP-R0-100-2605), zadanie 28.1. Rozwiązanie — według zasad oceniania CKE. · Arkusz na stronie CKE · Rozwiąż cały arkusz za darmo
Zasady oceniania CKE
- trzy poprawne argumenty.2 pkt
- dwa poprawne argumenty.1 pkt
- odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.0 pkt
Rozwiązanie i przykładowe odpowiedzi według CKE
Przykładowe odpowiedzi (CKE) – argument odnoszący się do warunków środowiska geograficznego Nigru:
• Niger nie ma dostępu do morza, więc przesyłanie rud uranu transportem morskim jest niemożliwe.
• W Nigrze gęstość sieci kolejowej jest bardzo niska, ograniczona tylko do południowej części kraju, co wyklucza możliwość transportu rud uranu koleją w kierunku Europy.
• W Nigrze niedobór tranzytowych, utwardzonych dróg przekłada się na utrudnienie wywozu rud uranu ciężarówkami o dużych gabarytach.
Argumenty odnoszące się do cech transportu lotniczego:
• Transport lotniczy jest szybki, dzięki czemu skraca się czas transportu rud uranu.
• Transport lotniczy jest bezpieczniejszy niż transport lądowy (a następnie morski), gdyż zmniejsza ryzyko wypadku (przejęcia ładunku przez nieuprawnione osoby).
Wyjaśnienie od Kleksy
Polecenie każe odnieść się do dwóch rzeczy naraz: do warunków środowiska geograficznego Nigru i do dwóch cech transportu lotniczego. Pamiętaj, gdzie leży ten kraj: w głębi Afryki, w strefie Sahelu, bez dostępu do morza.
Z warunków środowiska wybierz jeden argument. Brak wybrzeża wyklucza wywóz statkiem, bardzo rzadka sieć kolejowa nie pozwala użyć kolei, a mało utwardzonych dróg tranzytowych utrudnia wywóz ciężarówkami. Potem podaj dwie cechy samolotu, np. szybkość i mniejsze ryzyko wypadku lub przejęcia ładunku niż w przewozie lądowym. Nie licz jednej cechy dwa razy: „szybki” i „skraca czas przewozu” to jedna cecha.
Według zasad oceniania CKE: 2 punkty za trzy poprawne argumenty, 1 punkt za dwa.
Przykładowa odpowiedź: Niger nie ma dostępu do morza, więc rud uranu nie da się wywieźć statkiem; transport lotniczy jest szybki i bezpieczniejszy niż przewóz lądowy, bo zmniejsza ryzyko wypadku lub przejęcia ładunku przez nieuprawnione osoby.