Egzamin ósmoklasisty 2027 · język polski

Imiesłów: przymiotnikowy, przysłówkowy i imiesłowowy równoważnik zdania

Na egzaminie ósmoklasisty imiesłów pojawia się wtedy, gdy trzeba wstawić przecinek przy imiesłowowym równoważniku zdania albo rozpoznać, jaką formę ma podkreślony wyraz. Wystarczy znać cztery rodzaje imiesłowów i jedną regułę o przecinku. Tu masz je razem z zadaniem z arkusza i zadaniami, które sprawdzisz od razu.

Na egzaminie ósmoklasisty: w 1 z 4 sesji – 2026 (zadanie 7).

Zasada

to musisz wiedzieć
  • Imiesłów to nieosobowa forma czasownika. Są cztery rodzaje. Imiesłów przymiotnikowy czynny (czytający) odpowiada na pytanie jaki? co robiący? i powstaje od czasowników niedokonanych. Imiesłów przymiotnikowy bierny (czytany, zamknięty, napisany) ma końcówki -ny, -ty, -ony. Oba odmieniają się jak przymiotniki.
  • Imiesłowy przysłówkowe nie odmieniają się. Współczesny kończy się na -ąc (czytając), powstaje od czasowników niedokonanych i oznacza czynność równoczesną z inną. Uprzedni kończy się na -wszy lub -łszy (przeczytawszy, zjadłszy), powstaje od czasowników dokonanych i oznacza czynność wcześniejszą.
  • Imiesłów przysłówkowy (zakończony na -ąc, -łszy, -wszy) razem z wyrazami, które od niego zależą, tworzy imiesłowowy równoważnik zdania. Oddzielamy go przecinkiem, a w środku zdania – dwoma przecinkami: Idąc do szkoły, spotkałem Olę. Piotr, odrobiwszy lekcje, wyszedł. Przecinek stawiamy bez względu na to, jak długi jest równoważnik.
  • Wyjątki: nie stawiamy przecinka między imiesłowem a stojącym bezpośrednio przed nim „i”, „a”, „że” lub „który” (i wszedłszy na drzewo, usiedli) ani po „wyjąwszy” (w znaczeniu „oprócz”). Imiesłowowego równoważnika używamy tylko wtedy, gdy wykonawca obu czynności jest ten sam.
  • Równoważnik zamienisz na zdanie złożone, dodając spójnik lub zaimek i osobową formę czasownika: Wracając do domu, kupiłem chleb. = Kiedy wracałem do domu, kupiłem chleb. Przekształcenie w drugą stronę usuwa spójnik, a czasownik zmienia na imiesłów.
  • Od 1 stycznia 2026 r. „nie” z przymiotnikami i z przysłówkami odprzymiotnikowymi piszemy łącznie we wszystkich stopniach: niemiły, niemilszy, nienajmilszy; niedaleko, niedalej, nienajdalej. Łącznie piszemy też „nie” z imiesłowami przymiotnikowymi (niekochany, niepalący), a rozdzielnie – z imiesłowami przysłówkowymi: nie będąc, nie zjadłszy.

Egzamin ósmoklasisty z języka polskiego trwa 150 minut, a za cały arkusz można zdobyć 45 punktów. Zadania z gramatyki, słownictwa, ortografii i interpunkcji są w części I arkusza, obok zadań do tekstów, a w wypracowaniu oceniana jest też poprawność językowa, ortograficzna i interpunkcyjna. W latach 2026–2030 egzaminator uzna zarówno pisownię sprzed 2026 r., jak i nową, jeśli piszesz konsekwentnie.

W zasadach pisowni

tekst oficjalny
Jak to zapisała Rada Języka Polskiego w zasadach obowiązujących od 1 stycznia 2026 r. – słowo w słowo.
12.1.2. Przecinek użyty podwójnie w funkcji wydzielającej składniki zdańs. 65
imiesłowy zakończone na -ąc, -łszy, -wszy – bez względu na to, jak interpretujemy ich funkcję w zdaniu
4.9.2. Pisownia rozdzielnas. 31
przed imiesłowami przysłówkowymi, np. nie będąc, nie zjadłszy

Rada Języka Polskiego przy Prezydium PAN, Zasady pisowni i interpunkcji polskiej (wersja jednolita, listopad 2025), obowiązujące od 1 stycznia 2026 r.

Przykłady

Zasada na wyrazach i zdaniach: przeczytaj każdy wiersz i powiedz sobie, dlaczego jest właśnie tak.
  1. 1.Cztery rodzaje imiesłowów

    • tańczący chłopiec – imiesłów przymiotnikowy czynny: jaki chłopiec? co robiący?
    • zamknięte okno – imiesłów przymiotnikowy bierny: jakie okno?
    • Tańcząc, śpiewał. – imiesłów przysłówkowy współczesny: dwie czynności naraz.
    • Zjadłszy kolację, usiadł przy oknie. – imiesłów przysłówkowy uprzedni: najpierw kolacja.
  2. 2.Tworzenie

    • rysować → rysując (współczesny), rysujący (czynny), rysowany (bierny).
    • napisać → napisawszy (uprzedni), napisany (bierny); wyjść → wyszedłszy.
  3. 3.Równoważnik i zdanie złożone

    • Wracając do domu, kupiłem chleb. = Kiedy wracałem do domu, kupiłem chleb.
    • Zjadłszy obiad, Ania odrobiła lekcje. = Gdy Ania zjadła obiad, odrobiła lekcje.
    • Kasia, bawiąc się z psem, zapomniała o czasie. – równoważnik w środku zdania, dwa przecinki.
  4. 4.Kiedy przecinka nie ma

    • Kasia usiadła i słuchając muzyki, odpoczywała. – przed imiesłowem stoi „i”.
    • Wyjąwszy Tomka nikt nie przyszedł. – po „wyjąwszy” przecinka nie ma.
  5. 5.Ten sam wykonawca obu czynności

    • Wchodząc do sali, zgasło światło. – błąd: światło nie wchodziło.
    • Gdy wszedłem do sali, zgasło światło. – poprawnie zdaniem złożonym.

Zadanie z egzaminu

źródło: CKE
Prawdziwe zadanie z arkusza CKE, słowo w słowo. Rozwiąż je, zanim zajrzysz do wyjaśnienia.
Zadanie z arkusza CKEegzamin ósmoklasisty

Egzamin ósmoklasisty 2026, zadanie 7

Zadanie 7. (0–1 pkt)

Aby zwiększyć sprzedaż urządzeń produkowanych przez siebie, wynalazca, bohater utworu Przyjaciel Automateusza, przygotował krótki tekst reklamowy. Niestety, zabrakło w nim trzech przecinków. Uzupełnij poniższy zapis tak, aby był zgodny z zasadami interpunkcji. Jeśli potrzebujesz towarzysza przyjdź do mnie. Możesz zyskać przyjaciela, który wesprze Cię w każdej sytuacji. Będzie wierny i stale przytomny, a przy tym estetyczny poręczny i trwały. Zapłacisz w brylantach – tyle, ile waży. Kupując kilku elektroprzyjaciół masz gwarancję korzystnego rabatu. Wynalazca Uwaga serwisu: na egzaminie wpisujesz przecinki w wydrukowany tekst; tu przepisz go w polu odpowiedzi i wstaw w nim trzy brakujące przecinki.

Źródło: CKE, egzamin ósmoklasisty 2026, arkusz OPOP-⁠100-⁠2605, zadanie 7 · Arkusz na stronie CKE · Rozwiąż cały arkusz za darmo

Sprawdź się

sprawdzisz od razu
Zaznacz odpowiedź i sprawdź ją od razu: pod zadaniem zobaczysz wyjaśnienie.
zadanie Kleksy

Zadanie 1. (0–1)

Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych. Imiesłowem przysłówkowym współczesnym jest wyraz

Zadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.

zadanie Kleksy

Zadanie 2. (0–1)

Uzupełnij poniższe zdanie. Wybierz odpowiedź spośród oznaczonych literami A i B oraz odpowiedź spośród oznaczonych literami C i D.
W zdaniu Zamykając drzwi, Kasia usłyszała kroki wyraz zamykając jest imiesłowem , a imiesłowowy równoważnik zdania przecinkiem.

Zadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.

zadanie Kleksy

Zadanie 3. (0–1)

Przeczytaj stwierdzenia o podanych wypowiedzeniach. Oceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
Wypowiedzenie Czekając na autobus, Ola czytała książkę można zastąpić zdaniem Kiedy Ola czekała na autobus, czytała książkę.
Wypowiedzenie Czekając na autobus, zmarzły mi ręce jest poprawne, bo wykonawca obu czynności jest ten sam.
W wypowiedzeniu Ola, wróciwszy do domu, odrobiła lekcje imiesłów oznacza czynność trwającą w tym samym czasie co odrabianie lekcji.

Zadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.

zadanie Kleksy

Zadanie 4. (0–1)

Przyporządkuj formom czasownika pisać ich nazwy. Wybierz odpowiedź spośród A–E.

Nazwa

  1. Aimiesłów przymiotnikowy bierny
  2. Bimiesłów przymiotnikowy czynny
  3. Cimiesłów przysłówkowy współczesny
  4. Dimiesłów przysłówkowy uprzedni
  5. Ebezokolicznik

Forma

1. pisząc
2. pisany
3. piszący

Zadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.

Więcej zadań: rozwiąż za darmo cały arkusz CKE z 2026 roku

Częste błędy

tu najłatwiej stracić punkt
  • Pomijanie przecinka przy krótkim równoważniku. Przecinek stawiamy zawsze, także wtedy, gdy równoważnik ma tylko dwa słowa, jak w Wołając, biegł.
  • Stawianie przecinka po „i” przed imiesłowem. Usiadła i czytając, odpoczywała – przed imiesłowem po „i” przecinka nie ma.
  • Dwie różne osoby wykonujące czynności. Idąc do szkoły, spadł mu zeszyt jest błędne: zeszyt nie szedł.
  • Mylenie końcówek. -ąc to współczesny, -wszy i -łszy to uprzedni.
  • Pisanie „nie” z imiesłowem przymiotnikowym osobno: poprawnie niekochany.

Do zapamiętania

  • Imiesłów przysłówkowy zakończony na -ąc, -wszy, -łszy zawsze oddzielaj przecinkiem.
  • Imiesłowowego równoważnika używaj tylko wtedy, gdy wykonawca obu czynności jest ten sam.
  • Imiesłowy przysłówkowe się nie odmieniają, a przymiotnikowe zmieniają formę tak samo jak przymiotniki.
  • „Nie” z imiesłowem przymiotnikowym łącznie, z przysłówkowym osobno.

Pytania i odpowiedzi

  1. 1.Co to jest imiesłowowy równoważnik zdania?+
    Odp.:To imiesłów przysłówkowy wraz z zależnymi od niego wyrazami, który zastępuje zdanie podrzędne, np. Wracając do domu zamiast Kiedy wracałem do domu. Zawsze oddzielamy go przecinkiem.
  2. 2.Jak zamienić równoważnik na zdanie złożone?+
    Odp.:Zamień imiesłów na osobową formę czasownika i dodaj spójnik (np. gdy, kiedy, ponieważ, chociaż) albo zaimek względny (np. który). Sprawdź, czy czas pasuje: współczesny daje czynność równoczesną, uprzedni – wcześniejszą.
  3. 3.Czy imiesłów przymiotnikowy to przymiotnik?+
    Odp.:Odmienia się podobnie do przymiotnika i określa rzeczownik, ale pochodzi od czasownika i zachowuje jego znaczenie. Dlatego zalicza się go do nieosobowych form czasownika, a nie do przymiotników.
  4. 4.Dlaczego po „wyjąwszy” nie ma przecinka?+
    Odp.:Zasady RJP mówią, że przy imiesłowie wyjąwszy w znaczeniu „oprócz” przecinek się pomija. Wyraz działa tu prawie jak przyimek, więc nie tworzy równoważnika zdania, który trzeba by oddzielić przecinkiem.
  5. 5.Czy każdy wyraz na -ąc to imiesłów?+
    Odp.:Nie. Imiesłów powstaje od czasownika i oznacza czynność, np. idąc. Końcówka -ąc występuje też w innych wyrazach, np. tysiąc, miesiąc, zając, więc zawsze sprawdź, czy wyraz da się zastąpić zdaniem z osobową formą czasownika.

Zadanie ostatnie.

Rozwiąż za darmo cały arkusz CKE z egzaminu ósmoklasisty 2026 z języka polskiego w 150 minut, jak na egzaminie. Po oddaniu zobaczysz wynik i to, w czym tracisz punkty.