Zadanie 1. (0–1)
Egzamin ósmoklasisty 2027 · język polski
Przysłówek: rozpoznawanie, stopniowanie i pisownia „nie”
Na egzaminie ósmoklasisty możesz dostać zdanie z podkreślonym przysłówkiem i polecenie, by określić jego stopień i napisać poprawnie „nie” z tym wyrazem. Wystarczą trzy rzeczy: pytania, na które przysłówek odpowiada, schemat stopniowania i reguła o „nie” obowiązująca od 1 stycznia 2026 r. Poznasz je tu na przykładach i sprawdzisz w zadaniach.
Na egzaminie ósmoklasisty: w 1 z 4 sesji – 2023 (zadanie 17, luka 1).
Zasada
to musisz wiedzieć- Przysłówek nie odmienia się, ale wiele przysłówków się stopniuje. Odpowiada na pytania jak? gdzie? kiedy? dokąd? skąd? i w zdaniu jest okolicznikiem. Określa czasownik (pracować wesoło), przymiotnik (bardzo uprzejmy) albo inny przysłówek (wyjątkowo pięknie).
- Według znaczenia wyróżniamy przysłówki miejsca (wysoko, nisko), czasu (wkrótce, rano) i sposobu (wesoło, pięknie). Większość przysłówków powstaje od przymiotników przez końcówki -o lub -e: wesoły → wesoło, piękny → pięknie, dobry → dobrze. Inne nie mają przymiotnika, od którego pochodzą: wkrótce, dotychczas, bardzo.
- Stopniowanie ma trzy stopnie. Równy: pięknie. Wyższy z końcówką -iej, -ej albo ze słowem „bardziej”: piękniej, bardziej uprzejmie. Najwyższy z przedrostkiem „naj-” lub „najbardziej”: najpiękniej, najbardziej uprzejmie. Nieregularne są m.in. dobrze – lepiej – najlepiej i dużo – więcej – najwięcej. Nie stopniują się np. wkrótce, dotychczas.
- Od 1 stycznia 2026 r. „nie” z przymiotnikami i z przysłówkami odprzymiotnikowymi piszemy łącznie we wszystkich stopniach: niemiły, niemilszy, nienajmilszy; niedaleko, niedalej, nienajdalej. Łącznie piszemy też „nie” z imiesłowami przymiotnikowymi (niekochany, niepalący). Do końca 2025 r. w stopniu wyższym i najwyższym pisano „nie” rozdzielnie.
- Rozdzielnie piszemy „nie” w trzech przypadkach: gdy zaprzeczenie łączy się z przeciwstawieniem (nie głośno, lecz cicho), gdy wyraz oznacza stan pośredni (jeszcze nie głośno, ale już nie cicho) oraz po „wcale” i „bynajmniej”. Osobno zapisujemy też „nie” przed przysłówkiem nieodprzymiotnikowym: nie dość.
- Nie nazywaj przysłówkiem partykuły ani odwrotnie bez sprawdzenia pytania. Przysłówek odpowiada na pytanie jak? gdzie? kiedy? i jest okolicznikiem; partykuła (nie, czy, niech, by, -że, tylko, nawet) nie odpowiada na żadne pytanie. Czy w pytaniu zależnym (Zapytaj, czy pociąg odjechał.) jest już spójnikiem, nie partykułą.
Egzamin ósmoklasisty z języka polskiego trwa 150 minut, a za cały arkusz można zdobyć 45 punktów. Zadania z gramatyki, słownictwa, ortografii i interpunkcji są w części I arkusza, obok zadań do tekstów, a w wypracowaniu oceniana jest też poprawność językowa, ortograficzna i interpunkcyjna. W latach 2026–2030 egzaminator uzna zarówno pisownię sprzed 2026 r., jak i nową, jeśli piszesz konsekwentnie.
W zasadach pisowni
tekst oficjalnyz przysłówkami, także w stopniu wyższym i najwyższym, utworzonymi od przymiotników
przed przysłówkami niepochodzącymi od przymiotników, np. nie bardzo, nie dość
Przykłady
1.Pytania do przysłówka
- Dzieci bawiły się wesoło. – jak? wesoło: przysłówek sposobu.
- Ptak leciał nisko. – gdzie? nisko: przysłówek miejsca.
- Wkrótce wróci do domu. – kiedy? wkrótce: przysłówek czasu.
- bardzo uprzejmy – przysłówek określa przymiotnik; wyjątkowo pięknie – określa inny przysłówek.
2.Tworzenie od przymiotnika
- szczęśliwy → szczęśliwie, wesoły → wesoło, dobry → dobrze.
3.Stopniowanie
- pięknie – piękniej – najpiękniej
- uprzejmie – bardziej uprzejmie – najbardziej uprzejmie
- dużo – więcej – najwięcej; dobrze – lepiej – najlepiej
- wkrótce, dotychczas – przysłówki, które się nie stopniują.
4.Pisownia „nie”
- niedaleko, nieuprzejmie, niepiękniej – łącznie, bo przysłówek pochodzi od przymiotnika.
- Mówił nie głośno, lecz cicho. – rozdzielnie: zaprzeczenie z przeciwstawieniem.
- Wcale nie wesoło. – rozdzielnie po „wcale”.
- nie dość – rozdzielnie: „dość” nie pochodzi od przymiotnika.
5.Przysłówek czy partykuła
- Wyszedł wcześnie. – kiedy? wcześnie: przysłówek, okolicznik czasu.
- Tylko Ola wyszła. – tylko: partykuła, nie odpowiada na żadne pytanie.
Sprawdź się
sprawdzisz od razuZadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.
Zadanie 2. (0–1)
Zadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.
Zadanie 3. (0–1)
Zadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.
Zadanie 4. (0–1)
Stopień
- Astopień równy
- Bstopień wyższy
- Cstopień najwyższy
- Dprzymiotnik w stopniu wyższym
- Eprzysłówek, który się nie stopniuje
Przysłówek
Zadanie przygotowane do tej strony – wyjaśnienie Kleksy.
Częste błędy
tu najłatwiej stracić punkt- Mieszanie przysłówka z przymiotnikiem. Ładnie śpiewa – jak śpiewa? to przysłówek; ładna piosenka – jaka piosenka? to przymiotnik.
- Podwójne stopniowanie, np. „bardziej lepiej” albo „najbardziej najlepiej”. Wystarczy lepiej, najlepiej.
- Pisanie „nie” osobno z wyższym lub najwyższym stopniem przysłówka odprzymiotnikowego, bo tak pisano do końca 2025 r. Od 1 stycznia 2026 r. piszemy łącznie: nienajmilej.
- Pisanie łącznie „nie” z przysłówkiem, który nie pochodzi od przymiotnika, np. „niedość”. Poprawnie: nie dość.
- Uznawanie za przysłówek każdego wyrazu bez końcówki. Partykuła tylko też się nie odmienia, ale nie odpowiada na pytanie jak? gdzie? kiedy?
Do zapamiętania
- Przysłówek nie odmienia się, ale wiele przysłówków się stopniuje.
- Stopniowanie: równy – wyższy (-iej, -ej, bardziej) – najwyższy (naj-).
- Od 1 stycznia 2026 r. „nie” z przysłówkami odprzymiotnikowymi piszemy łącznie we wszystkich stopniach.
- Rozdzielnie: przeciwstawienie, stan pośredni, po „wcale” i „bynajmniej”, przysłówki nieodprzymiotnikowe.
Pytania i odpowiedzi
1.Czym przysłówek różni się od przymiotnika?+
Odp.:Przymiotnik określa rzeczownik i odpowiada na pytanie jaki?, przysłówek zwykle określa czasownik i odpowiada na pytania jak? gdzie? kiedy? Przymiotnik się odmienia, przysłówek – nie, choć może się stopniować.2.Jak stworzyć stopień wyższy przysłówka?+
Odp.:Dodaj końcówkę -iej albo -ej do tematu przysłówka (ładnie – ładniej) albo użyj wyrazu „bardziej” z formą podstawową (bardziej uprzejmie). Niektóre przysłówki mają formy nieregularne, które trzeba zapamiętać.3.Czy „nie” z przysłówkiem w stopniu wyższym zawsze piszemy łącznie?+
Odp.:Od 1 stycznia 2026 r. tak, jeśli przysłówek pochodzi od przymiotnika, np. niedalej. Wyjątki to zaprzeczenie z przeciwstawieniem, stan pośredni oraz wyrażenia po „wcale” i „bynajmniej”. Na egzaminie w latach 2026–2030 egzaminator uzna też dawny zapis rozdzielny, jeśli piszesz konsekwentnie.4.Dlaczego „nie dość” piszemy osobno?+
Odp.:Przysłówek „dość” nie pochodzi od przymiotnika. Zasady RJP każą pisać „nie” osobno przed przysłówkami niepochodzącymi od przymiotników, więc zapiszesz osobno zarówno nie dość, jak i nie bardzo, i nie pomylisz ich z przysłówkami odprzymiotnikowymi.5.Jak odróżnić przysłówek od partykuły?+
Odp.:Zadaj pytanie jak? gdzie? kiedy? Przysłówek odpowiada i jest okolicznikiem. Partykuła, np. tylko czy nawet, nie odpowiada na żadne pytanie, tylko dodaje odcień znaczeniowy wypowiedzi.
Źródła
Serwis nie jest związany z Centralną Komisją Egzaminacyjną. Zadania oznaczone „CKE” pochodzą z arkuszy CKE; objaśnienia do nich i pozostałe zadania na stronie napisaliśmy sami.
- Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 28 czerwca 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 996), podstawa programowa języka polskiego, klasy IV–VI, II.1.2 i II.1.7; klasy VII–VIII, II.4.4
- CKE. Informator o egzaminie ósmoklasisty z języka polskiego od roku szkolnego 2024/2025
- Rada Języka Polskiego przy Prezydium PAN. Zasady pisowni i interpunkcji polskiej (wersja jednolita, listopad 2025), 4.9.1 i 4.9.2
Zadanie ostatnie.
Rozwiąż za darmo cały arkusz CKE z egzaminu ósmoklasisty 2026 z języka polskiego w 150 minut, jak na egzaminie. Po oddaniu zobaczysz wynik i to, w czym tracisz punkty.