Matura · język polski
Lektury obowiązkowe na maturę 2027 z języka polskiego
Lista lektur, do których możesz się odwołać w wypracowaniu na maturze 2027, przepisana z listy wydrukowanej przez CKE w arkuszu egzaminacyjnym: zakres podstawowy, lektury ze szkoły podstawowej, zakres rozszerzony i lista z 2018 roku, ważna do 2028 roku. Lektury z naszą stroną prowadzą do streszczenia szczegółowego, bohaterów, cytatów, pytań jawnych na maturę ustną i zadań CKE, a wiersze i cykle — do tekstu z numeracją wersów i interpretacji wierszy strofa po strofie.
Arkusz matury z maja 2026 roku drukuje listę, którą powtórzą arkusze z maja 2027: obie matury opierają się na podstawie programowej z 2024 roku.
Zakres podstawowy
Treść i problematykę tych lektur sprawdza test historycznoliteracki i część ustna; w wypracowaniu jedna lektura obowiązkowa jest wymagana.
W arkuszu CKE: Lista lektur obowiązkowych (zgodna z podstawą programową z 2024 r.), do których można się odwołać w wypracowaniu — Zakres podstawowy
- Bibliaw tym fragmenty Księgi Rodzaju, Księgi Hioba, Księgi Koheleta, Księgi Psalmów, Apokalipsy św. JanaStreszczenie i opracowanie
- Mitologia — Jan Parandowskicz. I GrecjaStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Iliada — HomerfragmentyStreszczenie i opracowanie
- Antygona — SofoklesStreszczenie i opracowanie
- Lament świętokrzyskifragmentyStreszczenie i opracowanie
- Rozmowa Mistrza Polikarpa ze ŚmierciąfragmentyStreszczenie i opracowanie
- Pieśń o RolandziefragmentyStreszczenie i opracowanie
- Makbet — William SzekspirStreszczenie i opracowanie
- Skąpiec — MolierStreszczenie i opracowanie
- Satyry — Ignacy Krasickiwybrana satyraStreszczenie i opracowanie
- Ballady — Adam Mickiewiczwybrane ballady, w tym RomantycznośćStreszczenie i opracowanie
- Dziady cz. III — Adam MickiewiczStreszczenie i opracowanie
- Lalka — Bolesław PrusStreszczenie i opracowanie
- Potop — Henryk SienkiewiczfragmentyStreszczenie i opracowanie
- Zbrodnia i kara — Fiodor DostojewskiStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Wesele — Stanisław WyspiańskiStreszczenie i opracowanie
- Chłopi — Władysław Stanisław ReymontfragmentyStreszczenie i opracowanie
- Przedwiośnie — Stefan ŻeromskiStreszczenie i opracowanie
- Ferdydurke — Witold GombrowiczfragmentyStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Proszę państwa do gazu — Tadeusz BorowskiStreszczenie i opracowanie
- Inny świat — Gustaw Herling-GrudzińskifragmentyStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Zdążyć przed Panem Bogiem — Hanna KrallStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Dżuma — Albert CamusStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Rok 1984 — George OrwellStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Tango — Sławomir MrożekStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Górą „Edek” — Marek Nowakowskiz tomu Prawo preriiStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Miejsce — Andrzej Stasiukz tomu Opowieści galicyjskieStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Profesor Andrews w Warszawie — Olga Tokarczukz tomu Gra na wielu bębenkachStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Podróże z Herodotem — Ryszard KapuścińskifragmentyStreszczenie i opracowanietekst chroniony
Z zakresu szkoły podstawowej
Na maturze test sprawdza je tylko przez fragment wydrukowany w arkuszu; w wypracowaniu można się do nich odwołać.
W arkuszu CKE: Ponadto z zakresu szkoły podstawowej
Utwory poetyckie, których znajomość może sprawdzać test
Według informatora CKE test historycznoliteracki może sprawdzać znajomość treści i problematyki tylko tych utworów poetyckich, a w arkuszu zawsze podaje ich fragment. Jako lektura obowiązkowa w wypracowaniu liczą się z nich tylko Treny (z listy zakresu rozszerzonego); pozostałe mogą być w wypracowaniu innym utworem literackim albo kontekstem.
W informatorze CKE (s. 14): 3.1. Utwory poetyckie w teście historycznoliterackim
- BogurodzicaStreszczenie i opracowanie
- Pieśni — Jan KochanowskiPieśń IX ks. I, Pieśń V ks. IIStreszczenie i opracowanie
- Treny — Jan Kochanowskitreny IX, X, XIStreszczenie i opracowanie
- Hymn do miłości ojczyzny — Ignacy KrasickiStreszczenie i opracowanie
- Oda do młodości — Adam MickiewiczStreszczenie i opracowanie
- Testament mój — Juliusz SłowackiStreszczenie i opracowanie
Zakres rozszerzony
Lektury poziomu rozszerzonego; w wypracowaniu na obu poziomach można się do nich odwołać.
W arkuszu CKE: Zakres rozszerzony
- Odyseja — HomerfragmentyStreszczenie i opracowanie
- Boska Komedia — Dante AlighierifragmentyStreszczenie i opracowanie
- Treny — Jan Kochanowskijako cykl poetyckiStreszczenie i opracowanie
- Hamlet — William SzekspirStreszczenie i opracowanie
- Kordian — Juliusz SłowackiStreszczenie i opracowanie
- Ojciec Goriot — Honoré de Balzacrealistyczna lub naturalistyczna powieść europejskaStreszczenie i opracowanie
- Klub Pickwicka — Charles Dickensrealistyczna lub naturalistyczna powieść europejskaStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Martwe dusze — Mikołaj Gogolrealistyczna lub naturalistyczna powieść europejskaStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Pani Bovary — Gustaw Flaubertrealistyczna lub naturalistyczna powieść europejskaStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Proces — Franz KafkafragmentyStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Mistrz i Małgorzata — Michaił BułhakowStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Szewcy — Stanisław Ignacy WitkiewiczStreszczenie i opracowanie
- Sklepy cynamonowe — Bruno Schulzwybrane opowiadania z tomu Sklepy cynamonoweStreszczenie i opracowanie
- Mała Apokalipsa — Tadeusz KonwickiStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Antygona w Nowym Jorku — Janusz GłowackiStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Opowiadania — Sławomir Mrożekwybrane opowiadanieStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Eseje — Gustaw Herling-Grudziński, Zbigniew Herbertwybrany esej Gustawa Herlinga-Grudzińskiego, Zbigniewa HerbertaStreszczenie i opracowanietekst chroniony
Utwór poetycki wskazany w podstawie dla zakresu rozszerzonego
Podstawa programowa wymienia ten wiersz z tytułu wśród utworów poetyckich zakresu rozszerzonego. Na liście lektur do wypracowania go nie ma: w wypracowaniu może być innym utworem literackim albo kontekstem.
W podstawie programowej (Dz.U. 2024 poz. 1019, s. 41): 3. Utwory poetyckie — utwory określone dla zakresu podstawowego, a ponadto: […] 2) Cyprian Kamil Norwid, Fortepian Szopena
Lista z 2018 roku, zakres podstawowy
Według informatora CKE można się do nich odwoływać w wypracowaniu w latach 2025–2028; od 2029 roku liczy się tylko lista z 2024 roku.
W arkuszu CKE: Inne lektury obowiązkowe (zgodne z podstawą programową z 2018 r.), do których również można się odwołać w wypracowaniu — Zakres podstawowy
- Legenda o św. AleksymfragmentyStreszczenie i opracowanie
- Kwiatki świętego Franciszka z Asyżufragmenty
- Kronika polska — Gall AnonimfragmentyStreszczenie i opracowanie
- Odprawa posłów greckich — Jan KochanowskiStreszczenie i opracowanie
- Kazania sejmowe — Piotr Skargafragmenty
- Pamiętniki — Jan Chryzostom PasekfragmentyStreszczenie i opracowanie
- Romeo i Julia — William SzekspirStreszczenie i opracowanie
- Konrad Wallenrod — Adam MickiewiczStreszczenie i opracowanie
- Nie-Boska Komedia — Zygmunt KrasińskiStreszczenie i opracowanie
- Z legend dawnego Egiptu — Bolesław PrusStreszczenie i opracowanie
- Gloria victis — Eliza OrzeszkowaStreszczenie i opracowanie
- Rozdzióbią nas kruki, wrony… — Stefan ŻeromskiStreszczenie i opracowanie
- Ludzie, którzy szli — Tadeusz BorowskiStreszczenie i opracowanie
- Droga donikąd — Józef MackiewiczfragmentyStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Raport o stanie wojennym — Marek Nowakowskiwybrane opowiadanie
- Katedra — Jacek Dukajz tomu W kraju niewiernychStreszczenie i opracowanietekst chroniony
- Madame — Antoni LiberaStreszczenie i opracowanietekst chroniony
Lista z 2018 roku, z zakresu szkoły podstawowej
Lista z 2018 roku obejmowała cały poemat; w wypracowaniu można się odwołać do każdej jego księgi do 2028 roku.
W arkuszu CKE: Ponadto z zakresu szkoły podstawowej (lista z 2018 r.)
Lista z 2018 roku, zakres rozszerzony
Do 2028 roku można się do nich odwołać w wypracowaniu.
W arkuszu CKE: Inne lektury obowiązkowe (zgodne z podstawą programową z 2018 r.) — Zakres rozszerzony
- Poetyka, Retoryka — Arystotelesfragmenty
- Państwo — Platonfragmenty
- Chmury — ArystofanesStreszczenie i opracowanie
- Eneida — WergiliuszfragmentyStreszczenie i opracowanie
- Wyznania — św. AugustynfragmentyStreszczenie i opracowanie
- Summa teologiczna — św. Tomasz z Akwinufragmenty
- Gargantua i Pantagruel — François RabelaisfragmentyStreszczenie i opracowanie
- Próby — Michel de Montaignefragmenty
- Lilla Weneda — Juliusz SłowackiStreszczenie i opracowanie
- Noc listopadowa — Stanisław WyspiańskiStreszczenie i opracowanie
- Opowiadania — Jorge Luis Borgeswybrane opowiadanie
Zadanie ostatnie.
Sprawdź się w arkuszu w układzie matury: test historycznoliteracki i wypracowanie z odwołaniem do lektury obowiązkowej, ocenione według kryteriów CKE.