Wypracowanie to 35 z 60 punktów. Egzaminator ocenia je w czterech kryteriach: spełnienie formalnych warunków polecenia (0–1), kompetencje literackie i kulturowe (0–16), kompozycja wypowiedzi (0–7: struktura 3, spójność 3, styl 1) i język wypowiedzi (0–11: zakres i poprawność środków językowych 7, ortografia 2, interpunkcja 2).
Pierwszy punkt decyduje o wszystkich pozostałych. Dostajesz go, jeśli w pracy nie ma błędu kardynalnego, jest odwołanie do lektury obowiązkowej, a wypowiedź przynajmniej częściowo dotyczy problemu z tematu i przynajmniej częściowo jest argumentacyjna. Zero w tym kryterium oznacza zero za całe wypracowanie. Błąd kardynalny to błąd rzeczowy, który świadczy o nieznajomości głównych wątków lektury obowiązkowej albo losów jej głównych bohaterów. W arkuszach CKE z 2023 i 2024 r. definicja była szersza — błędem kardynalnym była sama nieznajomość fabuły lub losów głównych bohaterów albo całkowicie nieuprawniona interpretacja, która fałszuje lekturę — i według niej oceniamy wypracowania z tamtych sesji.
Najwięcej punktów jest za kompetencje literackie i kulturowe. Liczy się to, czy lektura i drugi utwór są wykorzystane funkcjonalnie — jako argument, a nie streszczenie — jak głęboka jest argumentacja i czy dwa konteksty rzeczywiście rozwijają myśl. Za każdy błąd rzeczowy egzaminator odejmuje 1 punkt. Praca krótsza niż 300 wyrazów jest oceniana tylko w dwóch pierwszych kryteriach.
Za język liczą się dwie rzeczy naraz: zakres środków językowych (szeroki, zadowalający albo wąski) i liczba błędów językowych. Za ortografię dostaje się 2 punkty przy najwyżej jednym błędzie i 1 punkt przy liczbie błędów od dwóch do czterech; za interpunkcję — 2 punkty przy najwyżej ośmiu błędach i 1 punkt przy liczbie błędów od dziewięciu do szesnastu.
Twoje wypracowanie oceniamy według tych samych kryteriów, zapisanych w informatorze CKE. Przy każdym kryterium widzisz liczbę punktów i uzasadnienie, a na końcu wskazówkę, co poprawić w następnej pracy. Tak samo oceniamy notatkę syntetyzującą — 3 punkty za treść i 1 za poprawność językową, ortograficzną i interpunkcyjną — oraz zadania krótkiej odpowiedzi w obu testach, każde według własnego schematu — w arkuszach CKE według poziomów i przykładów odpowiedzi z zasad oceniania CKE. Kilka odpowiedzi w arkuszach CKE (nazwisko, tytuł, nazwę środka językowego) wpisujesz w lukę i porównujemy je z listą: zapis, którego lista nie ma, a który egzaminator mógłby uznać, u nas nie dostaje punktu.
Bez pełnego dostępu, po założeniu konta, oceniamy pierwsze odpowiedzi otwarte z arkusza (do 2); ocena wypracowania i pozostałych odpowiedzi jest częścią pełnego dostępu. Dopóki cała praca nie jest oceniona, wynik obejmuje tylko zadania już sprawdzone i nie mówi jeszcze, czy próg 30% został przekroczony.
To ocena próbna, a nie wynik egzaminu: na maturze Twoją pracę oceni egzaminator okręgowej komisji egzaminacyjnej. Zadania zamknięte sprawdzamy od razu według klucza.